KEBAN ve ERGANİ MA’DENLERİNE

SALDIRMA

HAZIRLIĞINDA OLAY EŞKİYA

Yazı:

Evêil-i (1-10) Ramazan 1124 (Ekim 1809) yılı, Padişah 2. Mahmud dönemi, Sadrâzam: Yusuf Ziya Paşa’dır,

O yıllar (Ocak 1807-1809) Osmanlı-Rus, Osmanlı-İngiliz savaşları devam etti, 8 Ocak’ta İngilizlerle Çanakkale Barışı imzalandı. 2. Mahmut ilk defa ülkede kılık kıyafette değişiklik yaptı.

Kimden:

Padişah’tan

Kime:

Rakka (Suriye’de) Valisi Vezir Mehmet Paşa’ya HÜKÜM

Konu:

Keban ve Ergani Ma’denlerinde çalışmaları baltalamak için ma’dene bağlı ilçe ve bucaklarda işi gücü soygunculuk, yöre ahalisine elinden geleni yapmadığını bırakmayan eşkiya sürüsü bu defa ma’denlere saldırarak çalışmalara engel olma peşinde, bunu duyan padişah ma’dene bağlı ilçe ve bucak yetkililerine bir an önce birleşerek bu eşkiya sürüsünü yakalamaları, şeriata göre cezalamalarını buyurmaktadır.

HATT-IHÜMÂYÛN: SÂHH BUYURULDU

Hâlâ RAKAValisi Vezirim Mehmed Paşa iclâlühüye HÜKÜM, BİHESNİ(Besni) kazasında ba’z-ı erbhab,ı bagi ve fesâd mücerred kesb-i teferrüd (tek başına kalma) dâiye-i fhasidesiyle başlarına haşerât cem’ iderek şeriat-ı garrâ ve mugayir-i emr-i ve rızâ ve katl-i nüfus ve hetk-i perde-i ırz ve nâmûs (insan öldürme ar namus kirletme) ve gasb-ı emvâl (mal çalma) tahrib-i kazâ ve kura ve sâir (ilçe, köyleri yakıp yıkma) envha’-i mezâlim ve teâdile (çeşit zülm ve düşmanlık) havsala-i diyânetden (din duygusundan) hâric nice nice habâset ve fazahata (kötülük ve edepsizlik) ictisâr (grişitikleri) eyledikleri mukaddemâ bi-l-ihbâr tahkik-gerde-i pâd-şâhanem (haber edilince padişahın araştırma yaptığı) olmaktan nâşi bu makule muzırr-ı ıbâd (insanlara zararlı) ve sabi-l-pasad (ortalığı birbirine katan olan melanet-kârdan (la’net etmeye lâyık) ol havâlide tasfiyesi (temizleme) bu hususa ERZURUMValisi Cânib-i Yarkiye Seraeskeri Düstûr-ı Vezirim EL- HÂCBEHRAMPAŞa iclalühü (yüceliği artsın)eyâlet-i ERZURUM me’mur ve ma’iyyetine sâbıka MAR’AŞ Beğlerbeğisi KALENDERPAŞa demet mualihu (büyüklükleri devam etsi) ve Hısnı Mansur BoybeğiHÜSEYİN ve HOYRİ (?) Boybeği Süleyman ve AYINTABVOyvodası İbrahim ve Boybeği Mahmud ve Siverek Voyvodası Ahmed Zîde mecduhum (ululukları çoğalsın) Sen ki, Vezir-i müşârün ileyhsin mukaddemâ sâdır olan emr-i şerîfim mucibince hareket eylemek şartıyla lazım gelen sâir MA’DEN-İHÜMÂYÛNIM merbutâtına dahi sirâyet iderek Devlet-i Aliyyemin varidat-ı muktezâsından olan KEBAN ve ERGANİ ma’denlerinin ta’tilini mucib bir keyfiyyet olacağı zâhir olursa olbabda PALU veHARBURUT(Harput) ve ÇARSANCAK(Akpazar) VE ÇEMİŞGEZEK ve EĞİL ve MALATYA ve ARABKİR ve EĞİN (Kemaliye) ve sair merbut olan kazâ-i mezburûranın voyvodaghan ve a’yan ve yeniçeri ve serdarları hâlâ KEBAN ve ERGANİ ma’denleri idâresine ta’yîn olınan mirmîrân-ı (Beylerbeyi) kirâmdan AHMED dâme iclâlehünin maiyyetine ta’yhin zikr olunan kazâları ümerâ ve voyvoda ve a’yan ve serdarları mûmâ ileyhümâ irsâ/eylemek üzere mahsus emr,i şerîfimle tenbih ve müekkid kılınmış olmağla vusûl-i emr-i mezbure mirmiîrân-ı mumâ ileyh ile devâm-ı muhârebeye riâyet ol makule şekavet-kârları ele getirüb (yakalama) alâ eyye hâl (mutlaka) te’dîbât-ı meş rû’ (şeriatın izin verdiği cezalar) husûsuna bezl-i cell- miknet (bol bol elden geldiği kadar gayret gösterme) ikdâm ve rahâvetden (dikkatsızlıktan) ittika-ı tâm (çok sakınma) bâbında.

Fî Evail-i (1-10) Ramazan sene 1224 (Ekim 1809)

BİRSURETİ: Sâbıka MAR’AŞ Beğlerbeğisi KALENDERPAŞA’ya ma’iyyeti

BİRSURETİ: ISNIMANSURBoybeğisi HÜSEYİNkezâlik ma’iyyeti ile

BİRSURETİ: HOYRİ () Boybeğisi Süleyman kezâlik ma’iyyeti ile

BİRSURETİ: AYINTAB(Gazi Anteb) Voyvodası Ahmed ma’iyyeti ile

BİRSURETİ: Boybeğisi Mehmed ma’iyyeti ile

BİRSURETİ: SİVEREK Voyvodası Ahmed ma’iyeti ile

BİRSURETİ: Mirmîrân-ı (Beylerbeyi) Ma’den Emhini Vekili mûmâ ileyh irhade-i aliyye iktizâsı vechile kendüsi gitmeği başbuğlıkla HARBURUT(Harput) ve ÇARSANCAK(Akpazar) ve ÇEMİŞGEZEK ve ÇERMİK ve EĞİL ve MALATYA ve ARABKİR madene merbut olan kazâ ve nevahiler ve ümerha ve voyvodagân ve a’yan ve yeniçeri serdarların müşârün ileyh maiyyeti ile irâde eylemek üzere iktizâsına göre

HATT-IHÜMÂYÛN: SÂHH BUYURULDU

BİR SURETİ: PALU ve EĞİL Hakimleri dâme ulüvvuhuye (büyüklüğü devametsin) ve ÇERMİK Sancağı Beği dâme izzühuye (büyüklüğü devam etsen) ve HARBURUT (Harput) ve ÇARSANCAK (Akpazar) ve ÇEMİŞGEZEK ve MALATYA ve ARABKİRve EĞİN ve sâir Ma’den-i Humâyûnıma (Devlet Ma’deni) merbut (bağlı) nevhahiler (bucaklar) voyvodagân ve ümerâ ve a’yan ve yeniçeri serdarları zîde mecdüha (şan ve şerefleri artsın) iktizâsına göre.

Belge:

BOA – Cevdet Dahiliye, no 7133, 2 adet belge